Inhoud
- 1 KNAG Onderwijsdag 2025 – Actie Reactie
- 2 Hackathon
- 3 Atlas van de energie
- 4 Thermohaliene circulatie
- 5 EduGIS-lesmateriaal in Wikiwijs!
- 6 Greening Education Partnership
- 7 Atlas Hoogwaterbescherming
- 8 EduGIS in 3D
- 9 Nieuwe Topografische kaarten!
- 10 EduGIS Postcards
- 11 Aardbeving Herat
- 12 Jongerenparticipatie
- 13 Allard Pierson: Open kaart
- 14 Project NWA Wetenschapscommunicatie
- 15 Aardrijkskundedocent van het jaar
EduGIS nieuws
KNAG Onderwijsdag 2025 – Actie Reactie
Kom langs bij onze stand op de KNAG Onderwijsdag 2025 – thema: Actie ↔ Reactie
Vrijdag 14 november staat in het teken van verandering: elke actie in de wereld roept een reactie op – en juist in het aardrijkskundeonderwijs komt dat scherp in beeld.
👉 Wij van EduGIS zijn er bij en nodigen je van harte uit om onze stand te bezoeken.
Waarom je dit niet wilt missen:
-
Ontdek hoe jij met je leerlingen direct aan de slag kunt met actuele geo-ICT-toepassingen.
-
Als je je hebt ingeschreven kun je meedoen aan onze deelsessie, een kort workshopmoment op de dag zelf. We laten je live zien hoe je met EduGIS interactieve opdrachten kunt opzetten — bijvoorbeeld met kaartlagen, analyse en visualisatie, aansluitend op jullie lespraktijk.
-
Liever op eigen tempo? Geen probleem. Via onze website kun je ook op een later moment deelnemen aan workshops: zie www.edugis.nl/workshops.
-
Kom langs, stel je vraag, en laat je inspireren voor jouw lessen.
Wat kun je verwachten op onze stand?
-
Een praktische demonstratie van EduGIS die docenten en leerlingen aanspreekt.
-
Tips & tricks om lesopdrachten te koppelen aan actuele thema’s zoals klimaat, ruimtelijke ordening en technologie — helemaal in lijn met het dagthema Actie ↔ Reactie.
-
Voorbeeldopdrachten die je direct kunt meenemen naar de klas.
Workshops op een later moment
- Bij onze stand kun je direct sparren over een cursus of workshop voor jouw sectie.
- Reserveer direct een plek in de agenda!
- Zo kun je flexibel in je eigen tempo verder met geo-ICT in je lessen — ideaal als je na 14 november verder wilt verdiepen of collega’s wilt meenemen.
We hopen je te ontmoeten op 14 november — laat je inspireren, stel je vragen en ontdek hoe EduGIS jouw onderwijs (nog) actiever en betekenisvoller kan maken. Tot dan!
Hackathon
Hackathon Open Overheid 2025!
EduGIS heeft 16 en 17 mei meegedaan aan de hackathon Open Overheid in de Fokker Terminal in Den Haag. Tijdens deze twee dagen zijn er oplossingen gevonden om open (geo)data nog beter vindbaar te maken. Naast deze vindbaarheid zijn we ook voor twee onderwerpen bezig geweest om de data beter te kunnen gebruiken. Hieronder vind je twee lessen. Hiermee kan je gelijk aan de slag!
Bekijk hier de nieuwe les over Caribisch Nederland waarin de nieuwe luchtfoto’s van Bonaire, St Eustatius en Saba worden gebruikt.
Meer weten over PFAS in Nederland? Bekijk hier onze educatieve en en interactieve kaart over PFAS in Nederland.
Atlas van de energie
Nieuwe atlas: Energie!
Er is een thematische atlas toegevoegd aan EduGIS waarmee je een goed beeld krijgt van de huidige situatie rondom energie, wereldwijd én in je eigen omgeving. Het toont de locaties veel verschillende energiecentrales en laat zien waar kansen liggen voor de realisering van duurzame energie.
De atlas wordt gebruikt in de nieuwe lessenserie aangaande het IPCC-rapport. Bekijk de atlas meteen hier, of lees meer over de kaartlagen.
Thermohaliene circulatie
Nieuwe kaart: Thermohaliene circulatie!
Aan de collectie van kaarten op mondiale schaal is een nieuwe laag toegevoegd.
De thermohaliene circulatie (THC) is het wereldwijde systeem van de zeestromen. Omdat het fenomeen het eerst werd waargenomen in de Atlantische Oceaan, wordt dit de Noord-Atlantische Diepwaterpomp genoemd, ook het gehele systeem. Het wordt wel aangeduid als de transportband van de oceaan.[1] Het bekendste deel van de thermohaliene circulatie is de Golfstroom.
Thermo- duidt op de temperatuur, -halien op het zoutgehalte. Deze woorden zijn afkomstig uit het Grieks: θερμός [thermós] – warm, ‘αλς [háls] – zout. Beide factoren hebben invloed op de dichtheid van water, en daardoor op het stijgen en zinken van watermassa’s.
Zout water is 2 à 3 procent zwaarder dan zoet water, en koud water is zwaarder dan warmer water. Het zoutere water zal naar de bodem zinken en eenmaal aangekomen naar opzij wegstromen. Hierdoor ontstaat een convectiestroming, in dit geval thermohaliene stroming genoemd. Er is bijvoorbeeld een stroming van de Golf van Mexico naar Europa, de Golfstroom genoemd. In de Golf van Mexico verdampt water waardoor de zoutconcentratie van het water stijgt. Doordat dit zoutere water zwaarder wordt, zinkt het weg. Vers minder zout water wordt aan het oceaanoppervlak aangevoerd, en doorloopt op zijn beurt hetzelfde proces. Dit continue proces veroorzaakt een stroming.
Veranderingen aan deze stroom kunnen grote gevolgen hebben:
Potentiële instorting van de Atlantische oceaancirculatie heeft sterke gevolgen voor Europees klimaat – Nieuws – Universiteit Utrecht (uu.nl)
EduGIS-lesmateriaal in Wikiwijs!
EduGIS-lesmateriaal in Wikiwijs!
We zijn verheugd om aan te kondigen dat EduGIS lesmateriaal beschikbaar stelt op Wikiwijs! Dit betekent dat docenten en leerlingen voortaan gemakkelijk toegang hebben tot onze educatieve bronnen via dit veelzijdige platform.
Dankzij een handige splitscreen-optie kunnen gebruikers nu de opdrachten direct naast de interactieve kaarten van EduGIS plaatsen. Deze functie maakt het eenvoudiger en efficiënter om de opdrachten te volgen en tegelijkertijd de kaarten te bestuderen, waardoor het leerproces nog effectiever wordt. Dit is ook handig op kleinere laptops, omdat de schuifbalk helemaal van links naar rechts kan om de kaart of opdrachten volledig in beeld te brengen, zonder te hoeven wisselen van tabblad.
Greening Education Partnership
Elke leerling ‘climate-ready’ maken
Het Greening Education Partnership is een wereldwijd initiatief dat zich richt op het helpen van landen om de klimaatcrisis aan te pakken, door de kracht van onderwijs te gebruiken. Het is een platform waar overheden en allerlei andere partijen samenkomen, zoals internationale organisaties, maatschappelijke groepen, jongeren, de academische wereld en de privé-sector. Het doel van het Greening Education Partnership is om sterke, goed georganiseerde en brede actie te stimuleren, zodat elke leerling de kennis, vaardigheden, waarden en attitudes krijgt die nodig zijn om de klimaatverandering tegen te gaan en duurzame ontwikkeling te bevorderen.
Groener onderwijs
Onderwijs geeft mensen van alle leeftijden de mogelijkheid om wereldwijde uitdagingen aan te pakken, zoals klimaatverandering, verlies van biodiversiteit, onduurzaam gebruik van hulpbronnen en ongelijkheid. Het stelt hen in staat om weloverwogen beslissingen te nemen en actie te ondernemen om de samenleving te veranderen en voor onze planeet te zorgen. Met de holistische aanpak van ESD (Education for Sustainable Development) wil het Greening Education Partnership landen inspireren om actie te ondernemen en leerlingen de vaardigheden te geven die nodig zijn voor inclusieve en duurzame economische ontwikkeling in de overgang naar digitale en groene economieën.
De werkwijzen die door de leden van het Partnerschap worden gevolgd, zijn interdisciplinair en bestrijken alle vakken. Ze richten zich niet alleen op de wetenschappelijke feiten van klimaatverandering, maar ook op de sociaal-economische en gedragsaspecten van klimaatgerechtigheid, eco-angst, op actie gebaseerde oplossingen en zorgen ervoor dat alles wordt afgestemd op de echte ervaringen en ambities van leerlingen.
Atlas Hoogwaterbescherming
Nieuwe atlas: Hoogwaterbescherming
Er is een thematische atlas toegevoegd aan EduGIS waarmee je een goed beeld krijgt van de huidige situatie rondom hoogwaterbescherming. Het toont de locaties van primaire dijken en duinen, hun overstromingskans en veiligheidsniveau.
Ook vind je er informatie over projecten tot 2029 om de veiligheid op peil te houden. Bekijk de atlas meteen hier, of lees meer over de kaartlagen.
EduGIS in 3D
3D functie verrijkt EduGIS met realistisch reliëf
Goed nieuws voor alle gebruikers van EduGIS! We zijn verheugd aan te kondigen dat onze kaartapplicatie nu een geavanceerde 3D functie bevat die het terrein tot leven brengt met realistisch relief.
In tegenstelling tot de vorige versie, die enkel schaduwwerking bood, zorgt de nieuwe update ervoor dat het terrein nu ook daadwerkelijk in drie dimensies wordt weergegeven. Deze verbetering brengt een extra laag van realisme en diepte in de kaartervaring, waardoor geografische educatie en onderzoek nog interactiever en boeiender worden. Ontdek nu zelf de verhoogde landschappen en de verfijnde details van de wereld in 3D op EduGIS!
Bekijk de nieuwe functie op edugis.nl in de Wereldatlas

Nieuwe Topografische kaarten!
Een nieuwe reeks topografische kaarten op verschillende schalen.
De kaarten worden schaalafhankelijk getoond of verborgen! Vink alle lagen aan en zoom langzaam in om de mate van detail te zien toenemen.
In de map Topografie is ook een grote verzameling van losse elementen zoals spoorlijnen, wegen, wateren etc.
Bekijk de nieuwe lagen op kaart.edugis.nl
EduGIS Postcards
Heb je deze kaarten ook meegenomen vanaf de KNAG Onderwijsdag 2023?
Hieronder kun je lezen hoe je deze views zelf kan maken en daarmee direct jouw lessen kan verrijken met GEO-ict.
Groenland
Bewegende ijskap
Deze prachtige view is van gemaakt met de Groenland-atlas van EduGIS. Kun jij dit ook maken? Zeker.
Open de atlas Groenland en zet de projectie op “Globe” voor een realistische(re) weergave van Groenland.
Gebruik het kaartlagenfilter om snel de juiste kaartlaag te vinden of bekijk eens rustig welke kaartlagen er zoal beschikbaar zijn.
In de map Glaciologie vind je de laag Landijs oppervlaktesnelheid.
- Atlas: Groenland
- Achtergrond: Satelliet/luchtfoto ESRI World Imagery
- Kaartlaag: Groenland > Glaciologie > IJsveldsnelheid > Landijs oppervlaktesnelheid (of gebruik het kaartlaagfilter
- Projectie: Globe
Himalaya
Koud en warm
Met actuele gegevens in de les pak je snel de aandacht. Dit prachtige plaatje toont de de Himalaya met twee kaartlagen aan. De reliefkaart, of schaduwering, in combinatie met de actuele temperatuur geeft een goede basis om weer en klimaat op aarde te verklaren.
- Atlas: Wereld
- Achtergrond: Satelliet | Mapbox
- Kaartlaag: Natuur & Milieu > Relief
- Kaartlaag: Weerkaarten | realtime > Temperatuur
- Gebied: Himalaya
- Zoom: 5.00
Tektoniek
Oceaanbodem bewijst plaattektoniek
De selectie van kaarten in de tektoniekatlas zijn geweldig. Maak je eigen favoriete combinatie van actuele aardbevingen, vulkanen, platen, breuken of hotspots. Klik op de kaart met de ‘informatieprikker’ om gedetailleerde informatie te tonen. Bijvoorbeeld over hoe de ouderdom van de Atlantische oceanische korst is opgebouwd.
- Atlas: Platentektoniek
- Achtergrond: Satelliet | Mapbox
- Kaartlaag: Ouderdom oceaanbodem
- Projectie: Globe
Toekomstkaart 2120
Ontwerp je eigen toekomstkaart
Een mooie combinatie van kaartlagen die het huidige veelzijdige gebruik van het Nederlandse landschap tonen. Na het bestuderen van deze informatie kun je gaan nadenken over de toekomstige inrichting. Waar is behoefte aan in 2120? En welke combinaties van functies zijn er mogelijk?
- Atlas: Toekomstkaart 2120
- Achtergrond: Satelliet
- Kaartlaag: Water, Dijken, Landgebruik, Gebouwen
- Gebied: IJssel tussen Empen en Zutphen
Klimaateffectatlas
Over kans, schade en risico
De achtergrond van een kaart heeft veel effect op de beleving van de data. Teveel informatie of kleur leidt af, te weinig zorgt voor minder begrip. Deze ‘view’ geeft op een mooie manier aan dat een donkere achtergrond een positief effect kan hebben.
- Atlas: Klimaateffectsatlas
- Achtergrond: OSM Donker
- Kaartlaag: Overstromingsdiepte bijzonder kleine kans
Aardbeving Herat
Zelf aan de slag? Bekijk de thema-atlas over platentektoniek
EduGIS is een waardevol hulpmiddel dat docenten kunnen inzetten om aardbevingen, geografie en geologie op een boeiende en begrijpelijke manier aan hun leerlingen uit te leggen. Door EduGIS te integreren in het leerproces kunnen we onze leerlingen helpen de impact van natuurlijke gebeurtenissen zoals aardbevingen beter te begrijpen.
Jongerenparticipatie
Bekijk de lespagina: Inspectie van chillplekken | EduGIS.
Er deden al meer dan 2400 leerlingen mee!
Bron: 150jaarknag.nl
Allard Pierson: Open kaart
“Het begint allemaal met een kaart”
Bekijk hier hoe Tim Jonker vertelt over het gebruik van kaarten in de klas. De video is opgenomen in het kader van de expo “Open Kaart” in het Allard Pierson. Het KNAG bestaat 150 jaar en daarmee 150 jaar aan kaartmateriaal rijker. Hoe belangrijk is het gebruiken van kaartmateriaal in de les? En heeft de papieren kaart nog een toekomst nu er zeer mooie, moderne digitale geo-tools beschikbaar zijn zoals EduGIS?
Regie en Productie:
Shoreline Productions BV
Rolf Schreuder & Philippe Tammes
Project NWA Wetenschapscommunicatie
Nationale Wetenschapsagenda (NWA)
Zeer verheugd mogen wij melden dat EduGIS in samenwerking met het Geofort en de VU is opgenomen in het programma NWA Wetenschapscommunicatie 2021/22.
NWO | 12 toekenningen in het programma NWA Wetenschapscommunicatie 2021/22 Leer hieronder meer…
Toekomstbestendig maken van Nederland via digitale kaarten en Minecraft
Prof. dr. J. Boter
De keuzes die we als mensheid de komende tien jaar maken zullen onze toekomst bepalen. Nederland staat voor grote opgaven: de energietransitie, verduurzaming van de landbouw, herstel van de biodiversiteit, verstedelijking en klimaatadaptatie. Al deze opgaven hebben gevolgen voor de ruimtelijke inrichting van ons land. Het IPCC-rapport geeft een wetenschappelijke onderbouwing van de veranderingen die gaande zijn op wereldniveau. Graag willen een aantal partners via dit project de waarde en het belang van de wetenschap die ten grondslag ligt aan het meest recente IPCC-rapport op een boeiende manier onder de aandacht brengen bij jongeren. Dit willen we doen door de wetenschap te vertalen naar concrete lesmodules waarbij jongeren in hun eigen land, regio of wijk met ontwerp-opgaven aan de slag kunnen. Jongeren leren sneller als ze actief bezig zijn: workshops spreken de hersencellen over het algemeen actiever aan dan lezen uit een boek. Veel lesmateriaal spreekt jongeren sneller aan als het op henzelf of op hun eigen omgeving betrekking heeft. In dit project maken de Vrije Universiteit en twee educatieve platforms EduGIS en GeoCraftNL gebruik van deze krachten: zelf doen & in je eigen omgeving.
Nationale Wetenschapsagenda
De Nationale Wetenschapsagenda (NWA) is tot stand gekomen door een innovatief proces met de inbreng van burgers en wetenschappers. Het doel van de NWA is om met kennis een positieve, structurele bijdrage leveren aan de maatschappij van morgen, door vandaag bruggen te slaan en met elkaar voor wetenschappelijke en maatschappelijke impact te zorgen.
Aardrijkskundedocent van het jaar
KNAG Onderwijsprijs 2022
Stichting EduGIS is trots op medewerker Tim Jonker, die deze maand de prijs voor “Beste Aardrijkskundedocent van het jaar” in ontvangst mocht nemen.
Op Geografie.nl lees je hier meer over:
Aardrijkskundeleraar van het jaar 2022: Tim Jonker | Geografie.nl
Andere media
Ook andere media gaven hier wat aandacht aan:
Aardrijkskundeleraar van het jaar 2022 doceert aan Jac. P. Thijsse College – De Castricummer
