Klimaatverandering Archieven - EduGIS

De Groenlandse IJskap

Tim Jonker — Fri, 21 Jun 2024 08:00:19 +0000

Uit de reeks – IPCC en klimaatverandering in jouw omgeving

Module ‘De Groenlandse IJskap’

Deze les laat leerlingen actief kennis maken met de ijskap van Groenland met behulp van verschillende kaartlagen en Geo-ICT tools. Hoe snel smelt de ijskap? Smelt de ijskap overal even snel? Wat is het albedo en hoe is het gesteld met de massabalans? Dit zijn vragen waar de leerling mee te maken krijgt. Optioneel is er een eindopdracht waarbij het geleerde toegepast kan worden in de eigen omgeving.

Aansluiting bij het curriculum
Leerlingen oefenen met geografische vaardigheden zoals informatie selecteren, verwerken en weergeven en passen geografische werkwijzen toe bij het beantwoorden van geografische vragen.
Voor het PO sluit de les aan op de inhoudslijn ‘Ruimte om je heen’ over de inrichting van de ruimte, Bevolking en Ruimte (vmbo) en bij Domein B: Systeem Aarde (havo-vwo) en Domein E: Leefomgeving (havo-vwo)

Voor het VO kan de les worden ingezet worden om klimaatvraagstukken vraagstukken te behandelen. De nadruk ligt op de massabalans van een ijskap en de invloed daarvan op de zeespiegel. Ook de kwetsbaar van de eigen leefomgeving voor wateroverlast komt aan de orde.

De opdracht is online uit te voeren waarbij de leerlingen de atlas van EduGIS naast de opdrachten in Wikiwijs in beeld hebben. Leerlingen noteren hun antwoorden digitaal in een door de docent gekozen tekstverwerker. Werken in duo’s op twee schermen wordt aangeraden.

De lesmodule wordt aangeboden op drie leerniveau’s:
(Download eventueel hier een .pdf met QR-codes)

A
groep 8 t/m jaar 2 van het VO

B
3 havo/vwo/ vmbo-T

C
4 vmbo, 4, 5, 6 havo/vwo

In samenwerking met de VU en het Geofort

Als je bent ingelogd vind je hier de antwoorden.

Het bericht De Groenlandse IJskap verscheen eerst op EduGIS.

Wateroverlast in je eigen omgeving

Tim Jonker — Wed, 19 Jun 2024 14:08:53 +0000

Uit de reeks – IPCC en klimaatverandering in jouw omgeving

Module ‘Wateroverlast in je eigen leefomgeving’

Deze les laat leerlingen actief kennis maken met de gevolgen van en oplossingen voor hevige regenval in hun eigen wijk met behulp van verschillende kaartlagen en Geo-ICT tools. Waarom zijn er steeds meer hevige regenbuien? Waar liggen de plekken die wellicht overlast hebben van water? Zal er schade ontstaan? Welke maatregelen kan je treffen om de overlast te verminderen? Dit zijn vragen waar de leerling mee te maken krijgt.

Voor het VO kan de les worden ingezet worden om regionale vraagstukken te behandelen. De nadruk ligt op het klimaatbestendig inrichten van de omgeving. De leerlingen gaan daadwerkelijk bekijken in de omgeving hoe de plekken eruit zien; een korte excursie in de eigen omgeving!

De lesmodule wordt aangeboden op drie leerniveau’s:
(Download eventueel hier een .pdf)

A
groep 8 t/m jaar 2 van het VO

B
3 havo/vwo/ vmbo-T

C
4 vmbo, 4, 5, 6 havo/vwo

In samenwerking met de VU en het Geofort

Het bericht Wateroverlast in je eigen omgeving verscheen eerst op EduGIS.

IJssel – Toekomstkaart 2120

Tim Jonker — Thu, 01 Dec 2022 08:00:38 +0000

De IJssel in 2120

De inwoners van Nederland zijn op zoek naar een natuurlijkere toekomst. In die toekomst kunnen we beter omgaan met een stijgende zeespiegel, perioden van extreem weer, een dalende biodiversiteit, een toenemende vraag naar voedselproductie en de noodzakelijke afname van broeikasgassen. We leven welvarend in een zogeheten natuurinclusieve samenleving.
Hoe ziet die eruit? Dat mag jij bepalen!
Deze les is gelanceerd tijdens de KNAG Onderwijsdag: Tijd voor Geografie

Direct naar de les

Doel
Leerlingen zullen zich gaan buigen over het riviergebied van de IJssel. Het is belangrijk dat ze vooruit kijken, de toekomst in. Ze passen de ruimtelijke inrichting aan zodat het gebied rond de IJssel in het jaar 2120 leefbaar en toekomstbestendig is. Het uitgangspunt is: veel meer groen. De natuur kan de inwoners van Nederland, die zelf onderdeel van de natuur zijn, helpen om lucht en water te zuiveren, om voedsel en energie te produceren, dijken te versterken, CO₂ op te slaan en water te bergen. Meer natuur zorgt ook voor een gezonde en mooie omgeving, goed voor herstel en genezen, om in te spelen en te recreëren.
Meer leerdoelen staan omschreven in de lesmodule.

Samen ontwerpen
De IJssel wordt verdeeld in ontwerpgebiedjes waar elk groepje een eigen ontwerp maakt. Ze krijgen een lijstje van eisen waaraan het ontwerp moet voldoen en een vaste selectie van items en legendakleuren.
Ze zijn echter totaal vrij hoe deze richtlijnen in het landschap tot uiting brengen.
Alle gebieden grenzen aan elkaar. Wanneer jij als docent alle ontwerpen verzameld, ontstaat er een prachtige strook die bestaat uit verschillende opvattingen en invullingen van de opdracht.
Deze discussie over de verschillende zienswijzen zijn bij landschapsontwerp heel waardevol.

Meer weten?

Neem contact op via het contactformulier.

In samenwerking met de Wageningen Universiteit en Research

Het bericht IJssel – Toekomstkaart 2120 verscheen eerst op EduGIS.

Klimaatadaptatie in Ede

Tim Jonker — Mon, 04 Oct 2021 09:18:50 +0000

Uit de reeks – Leren over onder- én bovengrond in 3D

Module ‘Klimaatadaptatie in de stad’

Deze les laat leerlingen actief kennis maken met Klimaatadaptatie in de gemeente en stad Ede. Hoe ziet het landschap eruit? Waardoor ontstaan hoogteverschillen? Welke problemen veroorzaken extreme weersomstandigheden? Hoe kunnen de eigenschappen van het landschap gebruikt worden om de gevolgen van het veranderende klimaat aan te pakken? Dit zijn vragen waar de leerling mee te maken krijgt. Optioneel is er een eindopdracht waarbij het geleerde toegepast kan worden in de eigen omgeving.

VO leerlingen kunnen na de les uitleggen dat veel stedelijke gebieden kwetsbaar zijn voor wateroverlast. Landelijke gebieden zijn vaker gevoelig voor droogte. Ze kunnen maatregelen beschrijven die wateroverlast en watertekorten op regionale schaal kunnen beperken en manieren beschrijven waarop sprake is van adaptie aan water. Steden die gevoelig zijn voor wateroverlast worden maatregelen genomen om klimaatadaptief te bouwen.

De opdracht is online uit te voeren via ESRI’s StoryMap waarbij er ook gebruik wordt gemaakt van de EduGIS kaartviewers. De ondergrond wordt verkend via de online tools van het BRO-loket van het Ministerie van Binnenlandse Zaken. Leerlingen noteren hun antwoorden digitaal in een door de docent gekozen tekstverwerker. Werken in duo’s op twee schermen wordt aangeraden.

De lesmodule wordt aangeboden op drie leerniveau’s:
(Download eventueel hier een .pdf met QR-codes)

A
groep 8 t/m jaar 2 van het VO

B
3 havo/vwo/ vmbo-T

C
4 vmbo, 4, 5, 6 havo/vwo

In samenwerking met het Ministerie van Binnenlandse Zaken – Basisregistratie Ondergrond

Het bericht Klimaatadaptatie in Ede verscheen eerst op EduGIS.

3D Ontwerpen met Minecraft

Tim Jonker — Tue, 27 Apr 2021 20:25:11 +0000

Welkom bij de Minecraft projecten van EduGIS

Bijna iedereen heeft er wel eens van gehoord; Minecraft. Het spel waar gebouwd kan worden met blokken in een oneindige wereld. Het is een populair spel voor veel kinderen, jongeren én volwassenen.
De spelers hebben de mogelijkheid om een eigen wereld te creëren waarin zij alle controle hebben over het ontwerpproces. Dit zorgt ervoor dat de spelers op een compleet nieuwe en inspirerende wijze kennis maken met het bedenken en oplossen van ruimtelijke vraagstukken in een veilige virtuele 3D omgeving. Wij zien daarom Minecraft niet als spel; het is een leerzame tool om mee te ontwerpen.

Marker Wadden – Minecraft

Apeldoorn – Minecraft

3D Rijkswaterstaat

Worldedit – Handleiding

Missie Geocraft

GeoCraft | Wat is GeoCraft

Leerzaam gamen
Geocraft is een project waarbinnen heel Nederland in Minecraft wordt geladen. Kinderen worden uitgedaagd om in deze virtuele wereld te bouwen om het er mooier en realistischer uit te laten zien. Deze Minecrafters worden enthousiast gemaakt om in de huid te kruipen van een architect of een cartograaf en de echte wereld na te bouwen in hun favoriete gamingwereld.

Jongerenparticipatie
GeoFort en de VU willen graag dat jongeren meedenken over de inrichting van hun leefomgeving. Ten behoeve dit burgerparticipatieproject wordt de Minecraftcommunity gebruikt.
In Minecraft kunnen de jongeren hun eigen leefomgeving ontwerpen en bijvoorbeeld klimaatbestendig maken. Ze kunnen worden ingezet om volwassenen les te geven in het bouwen van hun toekomstig geplande wijk in Minecraft. Of men kan een oproep doen aan kinderen om voor een bepaalde wijk gebouwen te realiseren. De gebouwen die zijn gerealiseerd in Geocraft kunnen gekopieerd worden naar de ‘participatieserver’.

Een belangrijke doelstelling in dit project betreft het creëren van een digitale omgeving waarin de infrastructuur van RWS een belangrijke rol speelt in de Mincecraft-omgeving.

Pilotstudie
Mark Opmeer (promovendus SPINlab) verrichtte empirisch onderzoek naar de cognitieve en affectieve leeropbrengsten van Minecraft in het gamma-onderwijs. Op basis van een pilotstudie in samenwerking met het Technasium te Lelystad is ondervonden dat een project met Minecraft tot significante leerresultaten leidt indien de leerlingen een oplossing bedenken voor een aangedragen probleemstelling door een toonaangevende stakeholder.

In Lelystad hebben de onderbouwleerlingen van het Technasium bijvoorbeeld voor Rijkswaterstaat nagedacht over de ruimtelijke invulling van de Marker Wadden: welke mogelijkheden bieden deze kunstmatige eilanden voor natuur, energie en recreatie? Klik hier voor de opdracht. Door deze vraag actief te beantwoorden middels het gebruik van diverse informatiebronnen (EduGIS), gesprekken met de stakeholder en het ontwerpen van een 3D-ontwerp in Minecraft hebben de kinderen in groepjes geprobeerd de professionals van Rijkswaterstaat van hun ideeën te overtuigen.Deze samenwerking heeft de VU samengevat in het “Stakeholder-Scientist-Schoolchildren model”, zie figuur.

de stakeholders leveren de casus aan;
de scientists en engineers leveren de Minecraft-infrastructuur, verzorgen informatievoorziening en meten de leerresultaten;
de kinderen werken iteratief aan de opdracht in Minecraft.

Gedurende de gehele opdracht houden de partijen elkaar op de hoogte van de laatste ontwikkelingen.

Stakeholder-Scientist-Schoolchildren model

Wetenschappelijke publicatie

Titel:
“Geocraft as a Means to Support the Development of Smart Cities, Getting the People of the Place Involved – Youth Included -.”
Door:
Scholten, Henk, Steven Fruijtier, Eduardo Dias, Sanne Hettinga, Mark Opmeer, Willemijn S. van Leeuwen, Marianne Linde, Steven Bos, Rubio Vaughan, Heidy van Kaam, Niels van Manen, Ceciel Fruijtier.
Verschenen in:
Quality Innovation Prosperity 21, no. 1 (April 30, 2017): 119. doi:10.12776/qip.v21i1.784.

Het bericht De Groenlandse IJskap verscheen eerst op EduGIS.

Hoogwater op het schoolplein? (KNAG)

Tim Jonker — Fri, 07 Apr 2017 09:45:00 +0000

Nederlanders zijn zich niet of nauwelijks bewust van het gevaar van een ernstige overstroming in hun omgeving. ‘Hoog water op het schoolplein?’ zet leerlingen aan het denken over de kwetsbaarheid van Nederland ten aanzien van overstromingen. De lessenserie is gebaseerd op het proefschrift van Adwin Bosschaart.

De lessenserie omvat zeven lessen en is bedoeld voor de 3e klas havo/vwo. De inhoud heeft betrekking op de opeenvolging van gebeurtenissen tijdens een overstroming (hoogwater > dijkdoorbraak > overstromingswater > gevolgen > preventie en rampenbestrijding). De overstromingsrisico-atlas staat centraal. Leerlingen kunnen daarmee verkennen wat er gebeurt als dijken of duinen doorbreken in de eigen omgeving. Op een digitale kaart kunnen ze klikken op dijken en zien hoe het achterliggende land in de loop van enkele uren of dagen onder water loopt. In de lessenserie zijn ook historische kaarten, oude foto’s en verhalen opgenomen over overstromingen in het verleden. Op deze manier worden de leerlingen er toe aangezet om na te denken over overstromingsdreiging en de noodzaak zich daar op voor te bereiden.

De lessenserie is beschikbaar voor het gebied van Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier, Waterschap Rivierenland, Waterschap Drents Overijsselse Delta, Hoogheemraadschap De Stichtse Rijnlanden.

Bron: www.geografie.nl

Zie voor een overzicht van het lesmateriaal de volgende pagina: https://www.overstromingsrisicoatlas.nl/

Het bericht Hoogwater op het schoolplein? (KNAG) verscheen eerst op EduGIS.

IJs- en klimaatverandering

Tim Jonker — Wed, 09 Sep 2015 19:13:32 +0000

IJs- en klimaatverandering

In deze lesmodule ga je een onderzoek uitvoeren naar afsmelten van gletsjers in verschillende gebieden in de wereld. Vaak hoor je berichten dat klimaatsverandering leidt tot afsmelten van gletsjers. Maar hoe zit dat nou precies? In de lesmodule leer je hoe gletsjers, ijskappen en zee-ijs eruit zien en hoe ze werken. Daarnaast leer je wat de gevolgen zijn van klimaatsverandering op gletsjers, ijskappen en zee-ijs. Tegelijkertijd breid je je ervaring in het interpreteren van satellietbeelden, hoogtemodellen, kaarten en foto’s verder uit. Ook doe je vaardigheden op in het werken met geografische data.

Lesmodule

Let op!
Een paar kaartlagen uit de .kmz bestanden verwijzen naar niet (meer) bestaande bronnen.
Hierdoor kunnen sommige opdrachten en vragen niet gemaakt worden.

Deze les is (ooit) gemaakt in html-format om het naast Google Earth te kunnen tonen. Klik hier om de les te openen.

Onderaan de pagina vindt u het werkblad en het antwoordmodel.

Als je bent ingelogd vind je hier de antwoorden.

Het bericht IJs- en klimaatverandering verscheen eerst op EduGIS.